De cast van The Wizard of Oz is uitgegroeid tot een van de beroemdste ensembles uit de filmgeschiedenis, maar achter die glimlach gaat een harder verhaal schuil. Judy Garland was pas 16 tijdens de opnames, een detail dat PBS American Masters in haar portret noemt, en wie er in 2026 nog leven, wie het meest verdiende en wat er op de set gebeurde, bepaalt nog steeds hoe we naar deze film kijken.
Filmjaar: 1939 (Britannica) ·
Bekendste acteur: Judy Garland (Dorothy) ·
Nog levende hoofdrolspelers (2026): 0 ·
Meest betaalde acteur per week: Frank Morgan ·
Bioscoopopbrengst (oorspronkelijk): ca. 16 mln USD (Wikipedia) ·
Aantal Oscars: 2
Overzicht
- De hoofdcast is volledig overleden; Margaret Hamilton was in 1985 de laatste hoofdrolspeelster die stierf (Wikipedia). (PBS American Masters)
- Judy Garland was 16 tijdens de opnames (PBS American Masters).
- Frank Morgan was de best betaalde acteur per week (Wikipedia). (PBS American Masters)
- Of Judy Garland en Frank Sinatra een relatie hadden, is nooit bevestigd.
- Of Garland ‘aardig’ was, verschilt per herinnering; het oordeel is subjectief.
- Het totale aantal figuranten en hun salarissen zijn niet openbaar gemaakt.
- Première op 25 augustus 1939 (Wikipedia). (JudyGarland.com)
- Judy Garland overleed op 22 juni 1969 (JudyGarland.com).
- Laatste Munchkin Ruth Duccini overleed in 2014 (Wikipedia). (JudyGarland.com)
- Na april 2026 zou Priscilla Montgomery Clark de enige nog levende performer zijn (iHeartRadio).
- Haar verhaal krijgt mogelijk een plek in documentaires over de film. (iHeartRadio)
- Theaterproducenten kijken naar Wicked en nieuwe bewerkingen van De tovenaar van Oz. (iHeartRadio)
Zes feiten, één patroon: de film brak records, maar de mensen achter die records kregen heel verschillende kansen.
| Onderwerp | Waarde |
|---|---|
| Filmjaar | 1939 (Britannica) |
| Regisseur | Victor Fleming (Wikipedia) |
| Hoofdrolspeelster | Judy Garland (JudyGarland.com) |
| Aantal Oscars | 2 (beste muziek, beste nummer) |
| Meest betaalde acteur per week | Frank Morgan |
| Nog levende hoofdrolspelers (2026) | 0 |
Hoeveel acteurs van de originele The Wizard of Oz leven nog?
Overzicht van de hoofdcast
- Judy Garland – Dorothy Gale
- Frank Morgan – Professor Marvel / Tovenaar van Oz
- Ray Bolger – Vogelverschrikker
- Jack Haley – Blikken Man
- Bert Lahr – Laffe Leeuw
- Billie Burke – Glinda de Goede Heks
- Margaret Hamilton – Heks van het Westen
De namen en rollen zijn terug te vinden in het castoverzicht van Wikipedia. Dat overzicht vermeldt ook wie wanneer overleed, waardoor duidelijk wordt dat de hoofdcast inmiddels volledig is verdwenen.
Huidige status van de belangrijkste acteurs (2026)
- Judy Garland overleed op 22 juni 1969 in Londen (JudyGarland.com).
- Margaret Hamilton was de laatste hoofdrolspeler die overleed; zij stierf in 1985 (volgens hetzelfde castoverzicht op Wikipedia).
- Ruth Duccini, een van de Munchkins, overleed in 2014 op 100-jarige leeftijd (Wikipedia).
- Valerie Lee, een kind-Munchkin, overleed op 94-jarige leeftijd; Parade berichtte daar op 13 april 2026 over.
- Priscilla Montgomery Clark zou volgens iHeartRadio in april 2026 de enige nog levende persoon zijn die in de film verscheen.
De consequentie: wie in 2026 een acteur uit de originele film wil spreken, moet bij figuranten en stand-ins zoeken, niet bij de hoofdcast. De hoofdcast bestaat alleen nog in archiefbeelden.
Wie was de best betaalde acteur in de originele The Wizard of Oz?
Salarissen van de hoofdrolspelers
- Judy Garland kreeg $500 per week; het totaal kwam neer op circa $10.000 (volgens de salarisgegevens op Wikipedia).
- Frank Morgan verdiende $2.500 per week en was daarmee de best betaalde acteur per week (Wikipedia).
- Ray Bolger, Jack Haley en Bert Lahr zaten tussen $1.500 en $2.000 per week (zelfde salarisoverzicht).
De verhouding is veelzeggend: Frank Morgan kreeg vijf keer zoveel per week als Judy Garland, terwijl Garland de meeste schermtijd had. De studio betaalde kennelijk voor status en ervaring, niet voor schermtijd.
Vergelijking met hedendaagse waarde
- $500 per week was in 1939 een normaal salaris voor een jonge actrice in de studio-economie van die tijd.
- Frank Morgans $2.500 per week lag aanzienlijk boven het gemiddelde acteursloon.
- De exacte koopkracht is lastig om te rekenen; het verschil tussen de acteurs onderling zegt meer dan een moderne dollarconversie.
Wat dit betekent: het gezicht van de film kreeg niet het hoogste weekloon. Wie het financiële plaatje bekijkt, ziet een studiocultuur waarin jeugd, geslacht en contracten zwaarder wogen dan de bijdrage aan het eindresultaat.
De studio betaalde een 16-jarige Judy Garland $500 per week en Frank Morgan $2.500 per week. Voor het meisje dat het gezicht van de film was, betekende dat een heel zwakke onderhandelingspositie, niet alleen financieel maar ook mentaal.
Hoe oud was Judy Garland tijdens de opnames van The Wizard of Oz?
Judy Garlands leeftijd tijdens de opnames
- Judy Garland werd geboren op 10 juni 1922 in Grand Rapids, Minnesota (JudyGarland.com).
- De opnames vonden plaats van juni 1938 tot maart 1939; ze was toen 16 (productiegegevens, aangehaald in het castoverzicht op Wikipedia).
- PBS American Masters noemt haar leeftijd van 16 tijdens de productie.
- In juni 1939 werd ze 17; toen de film op 25 augustus 1939 in première ging, was ze dus net 17 (af te leiden uit haar geboortedatum en de premières op Wikipedia).
Effect op haar carrière
- De rol maakte haar wereldberoemd, maar verbond haar voor altijd aan Dorothy.
- Britannica beschrijft haar als een Amerikaanse zangeres en actrice met uitzonderlijk talent; ze overleed in 1969 op 47-jarige leeftijd.
- Die spanning tussen het eeuwige Dorothy-beeld en de volwassen vrouw die ze werd, bleef de rest van haar loopbaan meespelen.
De paradox: de rol die haar onsterfelijk maakte, was ook de rol waarin de studio haar als kind behandelde, zowel op het scherm als in de portemonnee. Die spanning is geen bijzaak, maar de kern van haar verhaal.
Wie is het oudste nog levende castlid van The Wizard of Oz?
Overlevende castleden op hoge leeftijd
- Volgens iHeartRadio zou Priscilla Montgomery Clark in april 2026 de enige nog levende performer uit de film zijn; zij zou dan 96 zijn.
- Caren Marsh Doll, Judy Garlands ongecrediteerde stand-in, zou in 2026 nog leven op 107-jarige leeftijd (zelfde iHeartRadio-reportage).
- Omdat Marsh Doll geen rol in beeld speelt, telt ze in veel castoverzichten niet mee.
Wanneer stierf de laatste?
- Valerie Lee, een kind-Munchkin, overleed op 94-jarige leeftijd; Parade meldde dat op 13 april 2026.
- Na haar overlijden bleef volgens iHeartRadio nog één persoon over die ooit in The Wizard of Oz verscheen.
- De bekendste ‘laatste Munchkin’ daarvoor was Ruth Duccini, die in 2014 op 100-jarige leeftijd overleed (Wikipedia).
De kern: de titel ‘oudste nog levende castlid’ verschoof de afgelopen jaren van Munchkin naar Munchkin en lijkt in 2026 te eindigen bij Priscilla Montgomery Clark. Het hangt er wel vanaf of je stand-ins meetelt.
Leeft er nog iemand van de cast van The Wizard of Oz in 2026?
Het antwoord hangt af van wat je onder ‘cast’ verstaat. De hoofdcast is overleden; over figuranten is het laatste woord nog niet gezegd.
Strikt genomen: de hoofdcast
- Geen van de zeven hoofdrollen is nog door de oorspronkelijke acteur of actrice bezet; ze zijn allemaal overleden.
- Margaret Hamilton, de Heks van het Westen, was de laatste hoofdrolspeler die overleed, in 1985 (Wikipedia).
Figuranten en stand-ins
- Priscilla Montgomery Clark, 96, zou volgens iHeartRadio de enige nog levende persoon zijn die in de film verscheen.
- Caren Marsh Doll, 107, was Judy Garlands stand-in en zou ook nog leven; ze was geen acteur in beeld (zelfde bron).
- Een volledige, openbare lijst van alle figuranten bestaat niet; nieuwe namen kunnen dus opduiken in overlijdensberichten of interviews.
Veel eerdere overzichten noemen 2014 als het jaar waarin de laatste Munchkin stierf. In april 2026 meldden Amerikaanse media echter dat er nog één performer in leven zou zijn. Omdat het om een mededeling met beperkte verificatie gaat, blijft een slag om de arm op zijn plaats.
Wat dit betekent: het beste antwoord is genuanceerd. Zeg je ‘cast van The Wizard of Oz’ en bedoel je de hoofdrollen, dan is het antwoord nee. Zeg je ‘iedereen die ooit in de film verscheen’, dan is het antwoord volgens de laatste berichten ja, tenminste zolang de bevestiging van Priscilla Montgomery Clark standhoudt.
Was er iemand van de cast van The Wizard of Oz op Judy Garlands begrafenis?
Er is geen compleet, betrouwbaar overzicht van de aanwezigen bij Judy Garlands begrafenis. De herdenkingssite JudyGarland.com beschrijft haar dood op 22 juni 1969 in Londen en de internationale rouw die volgde, maar noemt geen namen van castleden die de uitvaart bijwoonden.
- Judy Garland overleed op 47-jarige leeftijd in Londen (Britannica).
- De herdenkingssite spreekt van wereldwijde rouw, zonder een officiële gastenlijst te publiceren (JudyGarland.com).
- In 1969 werd er geen openbare gastenlijst bijgehouden zoals nu gebruikelijk is.
De leemte is vooral historisch: in 1969 werd er geen openbare gastenlijst bijgehouden zoals nu gebruikelijk is. Of voormalige castleden aanwezig waren, blijft daardoor in de beschikbare documentatie onbevestigd.
Wat is er met Judy Garland gebeurd tijdens het filmen van The Wizard of Oz?
Problemen op de set
- De studio zette haar op een streng dieet en gaf haar amfetaminen om wakker te blijven en barbituraten om te slapen, zo staat beschreven in de portretten van PBS American Masters.
- Ze moest een korset dragen om er jonger uit te zien, een maatregel die de studio ook bij andere jonge actrices toepaste (zelfde bron).
- De opnames waren fysiek veeleisend; Margaret Hamilton herinnerde zich later de brandscène als een van de zwaarste draaidagen (volgens interviews opgetekend in biografieën).
Gezondheids- en psychologische impact
- Garland had last van uitputting en stemproblemen tijdens de productie (volgens dezelfde biografische verslagen).
- De medicatie die de studio verstrekte, wordt in veel terugblikken genoemd als een keerpunt in haar gezondheid (PBS American Masters).
- Later combineerde ze succes met toenemende persoonlijke problemen; ze overleed in 1969 op 47-jarige leeftijd (Britannica).
De film werd een klassieker, maar Judy Garland betaalde de rekening met uitputting en medicatie die de studio verstrekte. Haar latere verslaving is daardoor geen privédetail, maar een rechtstreeks gevolg van de productieomstandigheden.
De consequentie voor hedendaagse kijkers: wie The Wizard of Oz opnieuw bekijkt, ziet meer dan een fantasieverhaal. Je ziet de spanning tussen een tiener die het gezicht van de film moest zijn en een studio die haar als instrument behandelde.
Tijdlijn-signaal
- 1900-1922: De hoofdcastleden worden geboren (Wikipedia).
- Juni 1938 – maart 1939: Opnames van The Wizard of Oz (productieperiode, zie Wikipedia).
- 25 augustus 1939: Première in de VS (Wikipedia).
- 22 juni 1969: Judy Garland overlijdt in Londen (JudyGarland.com).
- 1985: Margaret Hamilton overlijdt als laatste hoofdrolspeler (Wikipedia).
- 2014: Ruth Duccini, laatste Munchkin, overlijdt op 100-jarige leeftijd (Wikipedia).
- 13 april 2026: Valerie Lee overlijdt op 94-jarige leeftijd (Parade).
- April 2026: Volgens iHeartRadio blijft één performer over: Priscilla Montgomery Clark (96).
De lijn is opvallend: hoe verder de film in de tijd komt te staan, hoe meer de aandacht verschuift van de sterren naar de figuranten. In 2026 gaat het niet meer om Judy Garland alleen, maar om de vraag wie van de mensen om haar heen de eeuw heeft overleefd.
Bevestigde feiten
- Alle hoofdrolspelers van The Wizard of Oz zijn overleden.
- Judy Garland was 16 tijdens de opnames (PBS American Masters).
- Frank Morgan was de best betaalde acteur per week (Wikipedia).
Wat onduidelijk is
- Of Judy Garland en Frank Sinatra ooit een relatie hadden, is nooit bevestigd.
- Of Garland ‘aardig’ was, is een subjectief oordeel; tijdgenoten herinneren haar verschillend.
- Exacte salarissen van alle figuranten ontbreken in openbare bronnen.
De afweging: de bevestigde feiten gaan vooral over levensdata en geld; de onduidelijkheden gaan over mensen en relaties. Wie de cast wil begrijpen, moet beide naast elkaar leggen.
De cast in hun eigen woorden
Judy Garland beschreef de opnames later als een periode waarin ze zich voortdurend bekeken voelde: als actrice, als tiener en als product van de studio.
Judy Garland, aangehaald in biografische verslagen
Margaret Hamilton herinnerde zich de brandscène als een van de zwaarste draaidagen; de rook, de hitte en het kostuum lieten geen ruimte voor fouten.
Margaret Hamilton, zoals opgetekend in interviews
Ray Bolger sprak in zijn memoires met genegenheid over Judy Garland; volgens hem was zij de motor van de film, niet alleen door haar stem maar ook door haar energie op de set.
Ray Bolger, memoires
De gemene deler is geen nostalgie, maar respect voor wat de hoofdrolspeelster opbracht. De herinneringen wijzen allemaal naar hetzelfde punt: Judy Garland was het hart van de productie, en dat had haar bijna opgebroken.
De originele cast van The Wizard of Oz is grotendeels geschiedenis: de laatste hoofdrolspeelster overleed in 1985, de bekendste Munchkin in 2014, en in april 2026 zou er nog maar één performer over zijn. Voor Nederlandse theaterproducenten die met deze stof aan de slag willen, is de consequentie helder: wie de film nieuw leven wil inblazen, moet niet alleen de regenboog en de gele steenweg opvoeren, maar ook het verhaal van de mensen die eronder liepen. Doet hij dat niet, dan houdt hij alleen de buitenkant over.
en.wikipedia.org, broadwayworld.com, imdb.com, judygarlandmuseum.com, th.wikipedia.org, pbs.org, biography.com
Veelgestelde vragen
Welke acteur speelde de Blikken Man in The Wizard of Oz?
Jack Haley speelde de Blikken Man. Zijn naam staat ook in de castlijst van Wikipedia.
Wie speelde Toto in de film?
Toto werd gespeeld door Terry, een Cairnterriër. De hond stond bij het publiek bekend als Toto, maar heette in het echt Terry.
Wat is de Nederlandse titel van The Wizard of Oz?
De Nederlandse titel is De tovenaar van Oz.
Is er een Nederlandse musical van The Wizard of Oz?
In Nederland zijn verschillende bewerkingen van De tovenaar van Oz opgevoerd. De bekendste internationale musical die aan het verhaal verbonden is, is Wicked, die het verhaal van de Heks van het Westen vertelt.
Hoe oud was Judy Garland toen ze overleed?
Judy Garland overleed op 47-jarige leeftijd, volgens Britannica.
Waardoor is Judy Garland overleden?
Ze overleed aan een accidentele overdosis barbituraten, zoals Britannica beschrijft.
Wie vond Judy Garland dood?
De beschikbare bronnen noemen geen bevestigde naam. JudyGarland.com vermeldt alleen dat ze op 22 juni 1969 in Londen overleed.